دهملا روستایی کهن

در دهملا هم مانند دیگر نقاط کشور شعرهای محلی در وصف عاشقی و طبیعت و زندگی روستایی وجود دارد که گاها ً با نی هم نواخته می شود .مانند این شعر زیر که در دل عاشقی است که معشوق به او گفته :امشب که شب 14 ماه است تا ماه نرفته به سراغ من نیا و این عاشق هم زیر نور ماه نشسته و منتظر است تا ماه کامل برود و از بزرگی ماه در این شب شکایت می کند و با او حرف می زند

شب چهارده مکان ،کیستی تو؟

مبادا همسر همدرد عاشق نیستی تو

خودم دانم که کیینه ات با مُو اینه

بلندی ،پاسبانی ، نیستی تو

در ادامه چند شعر بلند هم نوشته شده است.

در هر مکانی از این کره خاکی که انسان زندگی می کند به باورهای فراطبیعی اعتقاد دارد که زندگی او را از روزمرّگی و یکنواختی در می آورد این باورها ریشه در فرهنگ گذشته این مردمان دارد و گاهاً باعث حفظ طبیعت و محیط زیست هم می شود و البته برخی اوقات با خرافات نیز همراه می باشد . این باورها چندان دور از حقیقت نیز نیستند ،وگرنه این همه زمان شاهد دوام آنها نبودیم ولی دلیل فیزیکی خاصی شاید تا کنون برای آنها کشف نشده باشد . مثلا تحقیقات نشان داده بیشتر زایمانها در هنگامی که ماه کامل می شود روی می دهد  یعنی رابطه ای بین جاذبه ماه و زایمان وجود دارد و این باور از قدیم در بین مردمان مختلف جهان وجود داشته که شبی که ماه کامل می شود اتفاقات بزرگ می تواند روی دهد یا اینکه اتفاقات بزرگ همیشه در شبی که ماه کامل می شود روی می دهد... در دهملا نیز چنین باورهایی وجود دارد در ادامه آنها بیان می شوند.